(Chinhphu.vn) - Tái cấu trúc các hoạt động, chiến lược kinh doanh thông qua các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A) sẽ là những “cú hích” quan trọng trong hoạt động sản xuất-kinh doanh của các tập đoàn kinh tế trong giai đoạn biến động hiện nay.

NovaWorld Phan Thiet (Bình Thuận) - siêu thành phố biển, du lịch, sức khỏe của Novaland với mức vốn đầu tư vừa công bố lên đến 5 tỷ USD
Sôi động các sự kiện M&A

Trong những tháng đầu năm nay, bất chấp tình hình dịch COVID-19 diễn ra phức tạp, các thương vụ M&A có quy mô lớn vẫn diễn ra có phần sôi động. Cụ thể, ở lĩnh vực bán lẻ nổi trội là thương vụ chuyển nhượng hệ thống bán lẻ Vincommerce giữa 2 tập đoàn lớn Masan và Vingroup. Masan đã thâu tóm cả bột giặt Net, mua lại mảng kinh doanh Vonfram của H.C. Starck. Ở ngành hàng sản xuất, Vinamilk cũng mở rộng năng lực cạnh tranh qua việc mua lại sữa Mộc Châu.

Ở lĩnh vực tài chính, hàng loạt thương vụ M&A kỷ lục ngân hàng đã và đang diễn ra không kém phần sôi động với các thương vụ bán cổ phần riêng lẻ cho nhà đầu tư ngoại, như BIDV và Keb Hana Bank (Hàn Quốc) với việc sau khi hoàn tất chuyển tiền, ngày 6/11, Keb Hana đã chính thức trở thành cổ đông lớn của BIDV, chốt thương vụ kỷ lục trong ngành ngân hàng với giá trị hơn 20.000 tỷ đồng; hay Aozora (Nhật Bản) mua 15% cổ phần phát hành riêng lẻ của OCB.

Tiếp đến, giới kinh doanh và hoạt động trong lĩnh vực tài chính không ai thờ ơ với việc Vietcombank chào bán riêng lẻ 6,5% cổ phần (tương ứng với hơn 22.000 tỷ đồng) cho đối tác nước ngoài, dự kiến vào cuối năm nay hoặc đầu năm sau. Theo nhận định của các chuyên gia tài chính, có thể, GIC - quỹ đầu tư của Chính phủ Singapore (đã mua 2,55% vốn Vietcombank vào cuối năm 2019) sẽ tiếp tục tham gia trong đợt chào bán sắp tới và cổ đông chiến lược Mizuho cũng sẽ tiếp tục mua vào trong đợt phát hành riêng lẻ này để duy trì tỉ lệ sở hữu 15%.

Và một lĩnh vực mà dòng tiền M&A cũng chảy “cuồn cuộn”, trái ngược với những lo ngại về sự ảm đạm xuống do dịch COVID-19, đó là lĩnh vực bất động sản (BĐS). Trên thực tế, dòng tiền đến và đi vẫn còn rất sôi động trên thị trường BĐS thứ cấp, cùng với những kỳ vọng mới về thị trường. Chỉ trong một thời gian ngắn, thị trường đã chứng kiến hàng loạt dự án được sang tên đổi chủ mới.

Có thể nói đến vụ chuyển nhượng 99,99% cổ phần tại Công ty cổ phần BĐS Hiệp Phúc - chủ đầu tư Tổ hợp căn hộ Sông Đà Riverside (Thủ Đức, TPHCM) cho Công ty cổ phần Đầu tư LDG (LDG Group) hồi tháng 6 vừa qua; Khu căn hộ cao cấp Hiyori Garden Tower (Đà Nẵng) được Tập đoàn Danh Khôi hồi sinh bằng việc mua 100% vốn từ Công ty TNHH MTV Đầu tư Sun Frontier (thành viên thuộc Sun Frontier Fudousan Co., Ltd - một trong những ông lớn BĐS hàng đầu Nhật Bản), hay thương vụ Công ty cổ phần Phát triển BĐS Phát Đạt nhận chuyển nhượng 99% phần vốn góp tại Công ty cổ phần Bến Thành-Long Hải, đơn vị sở hữu các dự án Wyndham Tropicana Long Hải, Khu du lịch Bến Thành-Long Hải, Villa Long Hải.

Ông Phan Đức Hiếu, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh tế Trung ương (CIEM) nhìn nhận, cùng với các chính sách đồng bộ hơn, các “cú hích” M&A sẽ tạo lực đẩy cho doanh nghiệp tư nhân sớm tăng năng lực và quy mô trong nền kinh tế ngày càng mở cửa. Hoạt động M&A trong thời gian tới cũng được giới doanh nghiệp kỳ vọng sẽ đẩy mạnh. Tuy nhiên, một xu hướng mới có thể nhận thấy là M&A ngày nay mang tính hợp tác chiến lược nhiều hơn là thôn tính.

M&A cũng được kỳ vọng sẽ sớm hồi phục trở lại vào giữa năm 2021. Theo báo cáo đánh giá của hãng nghiên cứu thị trường Euromonitor International, Việt Nam là trong những thị trường M&A doanh nghiệp năng động và tiềm năng nhất toàn cầu, với chỉ số đầu tư M&A dự báo năm 2020 là 102 điểm, đứng thứ 2 trên thế giới, chỉ sau Mỹ với 108,9 điểm.

Novaland hợp tác với Viện Michael Dukakis thành lập Phân viện Michael Dukakis-Việt Nam để phát triển chương trình ứng dụng trí tuệ nhân tạo tại dự án NovaWorld Phan Thiet. Ảnh: VGP/Minh Thi

Kinh nghiệm từ Novaland

Có thể thấy, nhiều thương vụ M&A không chỉ giúp định hình lại năng lực tài chính của người bán, mà còn mở ra các cơ hội mới cho các bên tham gia. Có những thương vụ giúp sinh ra lợi nhuận ngay lập tức, nhưng cũng những thương vụ giúp tạo tiền đề cho tương lai. Khi đó, M&A được xem như là một công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp hoàn chỉnh những mảnh ghép còn thiếu.

Chia sẻ dưới góc nhìn của một doanh nghiệp đang đẩy mạnh hoạt động M&A trong những năm qua, ông Nguyễn Thái Phiên, Giám đốc cao cấp Tài chính, Tập đoàn Novaland cho biết, các thương vụ M&A trong năm qua giúp Novaland cải thiện kết quả hoạt động trong năm với nhiều đóng góp tài chính quan trọng, ghi điểm với nhà đầu tư trên thị trường và Novaland ghi nhận khoản lãi chuyển nhượng đạt 2.562 tỷ đồng.

Ngoài những giá trị tài chính hiện hữu về doanh thu hay lợi nhuận có thể thấy ngay lập tức, một giá trị khác mà hoạt động M&A mang lại cũng quan trọng không kém, đó là thực hiện nhiệm vụ chiến lược kinh doanh và định hướng thị trường trong nhiều năm tới của tập đoàn.

Không chỉ trong lĩnh vực sản xuất, M&A còn là công cụ đắc lực ở nhiều lĩnh vực khác, đặc biệt là các lĩnh vực đòi hỏi khả năng luân chuyển dòng vốn lớn như BĐS. Và M&A đang là công cụ để Novaland tái cấu trúc và mở rộng theo hướng đa ngành.

Cụ thể, để có Tập đoàn Novaland như ngày hôm nay, ngược lại dòng thời gian, tiền thân của Novaland này là Công ty TNHH Thành Nhơn, thành lập năm 1992. Năm 2007, công ty tái cấu trúc lần thứ nhất, thành lập Nova Group với 2 công ty thành viên là Tập đoàn Novaland (tập trung vào lĩnh vực BĐS) và Tập đoàn Anova (tập trung vào lĩnh vực nông nghiệp, thực phẩm sạch…).

Không chỉ dừng lại ở lĩnh vực BĐS, các nhà xây dựng chiến lược kinh doanh của Novaland đang có xu hướng bề dày hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp để mở rộng, thâm nhập sâu, hoàn thiện chuỗi cung ứng trong ngành. Đồng thời, tận dụng những lợi thế sẵn có là hệ thống căn hộ, các khu nghĩ dưỡng có quy mô lớn để mở rộng ra các ngành hàng nhiều tiềm năng khác như bán lẻ, F&B… và khi đó, M&A sẽ là một công cụ quan trọng trong quá trình hiện thực hóa chiến lược này.

Chia sẻ về mục tiêu kinh doanh cũng như tầm nhìn của doanh nghiệp, ông Nguyễn Thái Phiên cho rằng, không chỉ dừng lại ở việc phát triển kinh doanh nhà ở đơn lẻ, Novaland mong muốn thực hiện sứ mệnh mục tiêu chung là kiến tạo cộng đồng, xây dựng điểm đến và vun đắp niềm vui cho khách hàng. Do đó, các hoạt động khác như giải trí, thể thao, y tế, hay giáo dục… rất cần đến hoạt động M&A để tích lũy, xây dựng nhằm quy tụ và đưa đến một dịch vụ tổng thể cho khách hàng.

Theo ông Nguyễn Thái Phiên, M&A có vai trò hỗ trợ rất lớn về mặt tài chính, bên cạnh đó hoạt động này giúp doanh nghiệp đi sâu vào chuỗi giá trị và tiếp cận thị trường. Đặc biệt, M&A còn có ý nghĩa cao hơn là hướng đến chú trọng phát triển bền vững, đem lại giá trị lâu dài cho cổ đông và cả cộng đồng.

Do đó, khi đánh giá một thương vụ M&A, Nova Group xem xét đồng thời cả 3 yếu tố gồm lợi nhuận, giá trị đem lại cho thương hiệu, doanh nghiệp và giá trị đem lại cho cộng đồng. “Vì thế có thể có một vài dự án có thể lợi nhuận chưa đáp ứng được, nhưng nếu đem lại giá trị cộng hưởng cho doanh nghiệp, cho cộng đồng, thì Nova Group vẫn xem xét và triển khai”, Giám đốc cao cấp Tài chính Tập đoàn Novaland khẳng định.

Minh Thi