(Chinhphu.vn) - Trên thế giới, chế độ nghĩa vụ quân sự thường tồn tại dưới 2 hình thức: bắt buộc và không bắt buộc với “muôn hình vạn trạng” các quy định liên quan.

CHDCND Triều Tiên là quốc gia có thời gian thực hiện nghĩa vụ quân sự dài nhất thế giới, trung bình khoảng 3 năm đối với mỗi người. Thậm chí, quãng thời gian thực hiện nghĩa vụ quân sự của nam giới Triều Tiên còn lên đến 10 năm.

Singapore bắt buộc tất cả các công dân nam từ 18 tuổi trở lên phải thực hiện nghĩa vụ quân sự và thời hạn là khác nhau tùy vào trình độ văn hóa. Những người được miễn hoặc tạm hoãn phải không đủ điều kiện về sức khỏe hoặc chưa tốt nghiệp phổ thông. 

Những ai chưa được gọi nhập ngũ nhưng có nhu cầu ra nước ngoài học tập thì có thể xin phép hoãn thi hành nghĩa vụ quân sự cho đến khi học xong. Trong thời gian đó, gia đình họ phải đóng phí bảo đảm quân dịch với các mức ít nhất 75.000 SGD (60.000 USD) và cao nhất là 300.000 SGD (khoảng 240.000 USD). Sau này khi trở về và nhập ngũ thì họ sẽ được hoàn trả tiền, nếu không họ sẽ vừa mất số tiền đã đóng, vừa phải nộp phạt và bị xử tù.

Hiến pháp Thái Lan đòi hỏi các công dân nam phải thực hiện nghĩa vụ quân sự từ độ tuổi 21. Độ tuổi nhỏ nhất có thể đăng ký nhập ngũ là 18 nhưng phải đến trên 21 tuổi mới được tuyển vào.

Thời gian thi hành nghĩa vụ quân sự ở Thái Lan là khác nhau tùy theo nhóm đối tượng tình nguyện hay nhập ngũ theo lệnh. Những người tình nguyện chỉ phải phục vụ từ 6 đến 18 tháng tùy thuộc vào trình độ giáo dục còn những ai nhập ngũ theo lệnh thì phải phục vụ 2 năm.   

Hàn Quốc là một trong những nước có luật nghĩa vụ quân sự nghiêm ngặt nhất trên thế giới. Gần như tất cả các nam công dân tuổi từ 18-35 của nước này đều phải thực hiện nghĩa vụ quân sự trong khoảng thời gian 21 tháng. Không một ai được miễn trừ dù là người có địa vị cao hay nhân vật của công chúng như diễn viên, ca sĩ nổi tiếng.

Hiến pháp Hàn Quốc quy định rõ, việc tôn trọng lệnh nhập ngũ và thực hiện nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm và nghĩa vụ bắt buộc đối với toàn bộ các công dân nam có đủ sức khỏe. Những trường hợp được miễn giảm chủ yếu có vấn đề về sức khỏe, tàn tật, tâm thần, mắc bệnh truyền nhiễm và không có khả năng lao động. Những ai đủ tiêu chuẩn mà từ chối thi hành nghĩa vụ quân sự thì sẽ bị tù. 

Liên bang Nga bắt buộc nam giới thi hành nghĩa vụ quân sự trong 12 tháng. Sinh viên đại học được miễn nghĩa vụ quân sự nhưng họ có thể được gọi nhập ngũ sau khi tốt nghiệp hoặc bỏ học nửa chừng. Người tiếp tục học sau đại học không phải nhập ngũ. Những người có hơn 2 con cũng được miễn thi hành nghĩa vụ quân sự.

Ở một số quốc gia, nghĩa vụ quân sự không phải là trách nhiệm bắt buộc đối với người dân. 

Argentina đã đình chỉ chế độ nghĩa vụ quân sự từ năm 1995 và thay thế bằng nghĩa vụ quân sự tình nguyện. Tuy nhiên, nước này không hủy bỏ luật nghĩa vụ quân sự và nó có thể được khôi phục khi xảy ra chiến tranh, khủng hoảng hay tình trạng khẩn cấp toàn quốc.

Bỉ cũng đã đình chỉ việc thi hành nghĩa vụ quân sự từ năm 1995, các lực lượng vũ trang Bỉ chỉ bao gồm những người tình nguyện chuyên nghiệp.

Australia hiện không thực hiện chế độ nghĩa vụ quân sự bởi chính phủ nước này đã hủy bỏ tất cả mọi hình thức nghĩa vụ quân sự vào năm 1972.

Bulgaria cũng đã hủy bỏ nghĩa vụ quân sự bắt buộc và người lính nghĩa vụ quân sự cuối cùng đã giải ngũ ngày 25/11/2007. Pháp đình chỉ chế độ nghĩa vụ quân sự thời bình vào năm 1996, trong khi những người sinh trước năm 1979 phải hoàn thành nghĩa vụ quân sự.

Chính phủ Đức đã bỏ phiếu đình chỉ nghĩa vụ quân sự phổ quát với mục đích thành lập quân đội chuyên nghiệp trước ngày 1/7/2011; người lính nghĩa vụ quân sự cuối cùng đã nhập ngũ ngày 1/1/2011.

Ở Cyprus, nam giới trong độ tuổi 18-50 phải thi hành nghĩa vụ quân sự bắt buộc trong 24 tháng. Những người từ chối nhập ngũ có thể tham gia các lực lượng không vũ trang trong 33 tháng hoặc làm công việc cộng đồng trong 38 tháng.

Ở Đan Mạch, những người không thi hành nghĩa vụ quân sự có thể phục vụ 6 tháng ở một vị trí phi quân sự, như đối phó với hỏa hoạn, lụt lội, ô nhiễm… hoặc công tác cứu trợ nhân đạo ở nước ngoài.

Thời gian thi hành nghĩa vụ quân sự của nam giới Hy Lạp trong bộ binh là 9 tháng, hải quân và không quân là 12 tháng; thời gian thực hiện nghĩa vụ dân sự đối với những người từ chối thi hành nghĩa vụ quân sự là 15 tháng.

Israel áp dụng luật nghĩa vụ quân sự với nam là 3 năm, nữ 2 năm. Tuy nhiên, thay vì gia nhập quân ngũ, phụ nữ Israel có thể làm một công việc phục vụ hoặc tình nguyện trong 2-3 năm.

Nam giới Thụy Sĩ có thể chọn phục vụ cộng đồng 390 ngày thay vì thi hành nghĩa vụ quân sự.

An Bình