(Chinhphu.vn) - Bệnh viện (BV) Nhi Trung ương vừa phẫu thuật thành công cho bệnh nhi bị bệnh chuyển gốc động mạch đi kèm bất thường điện tim Wolff-Parkinson-White vô cùng phức tạp và nguy kịch.

Ca can thiệp chưa từng có trong lịch sử y văn thế giới đã thành công. Ảnh: Báo Tiền phong
Theo các bác sĩ (BS) của Trung tâm Tim mạch (BV Nhi Trung ương), đây là trường hợp tim bẩm sinh hiếm gặp, trên thế giới chưa có trường hợp tương tự.

Bệnh nhi quê ở huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái. Sau khi sinh được 10 ngày cháu bắt đầu quấy khóc, bỏ bú và tím tái nhanh chóng… nên gia đình đưa đến BVĐK khu vực khám và chẩn đoán sơ bộ tim bẩm sinh và chuyển lên BV Nhi Trung ương.

Ngay lúc nhập viện, tình trạng của cháu bé đã hết sức nguy kịch: Thân thể tím tái, ý thức lơ mơ, suy hô hấp nặng…

Các BS nhanh chóng xác định cháu mắc một loại bệnh tim bẩm sinh, đó là chuyển gốc động mạch. PGS.TS. Lê Thanh Hải, Giám đốc BV Nhi Trung ương kiêm Giám đốc Trung tâm Tim mạch cho báo Tiền phong biết: “Đối với bệnh chuyển gốc động mạch, nếu không được phẫu thuật sớm, 50% trường hợp sẽ tử vong trong giai đoạn sơ sinh và 90% tử vong trong năm đầu đời”. Vì thế, phần lớn trẻ bị bệnh chuyển gốc động mạch sẽ được phẫu thuật trong vòng 1 tháng đầu sau sinh.

Ở bệnh chuyển gốc động mạch, do hai đại động mạch đảo chỗ cho nhau xuất phát bất thường từ tâm thất, nên động mạch chủ đi ra từ tâm thất phải lấy máu tĩnh mạch không được trao đổi oxy đi nuôi cơ thể. Trong trường hợp này trẻ sống được chủ yếu phụ thuộc vào luồng máu qua ống động mạch, nên khi ống động mạch đóng lại, máu động mạch sẽ không còn nguồn cung cấp oxy nữa, tình trạng bệnh nhi trở nên hết sức nguy kịch.

Bằng phương pháp nội khoa, các BS đã dùng thuốc gây mở ống động mạch tái lập lại nguồn cung cấp oxy cho cháu bé để chuẩn bị cho ca phẫu thuật. Tuy nhiên, ngay sau khi dùng thuốc, bệnh nhi bị ngừng thở, phải cấp cứu thở máy và được đưa ngay đến phòng can thiệp tim mạch nhằm tạo một con đường cung cấp dòng máu có oxy khác để giữ bé sống tạm thời.

Sau can thiệp kết hợp với các phương pháp hồi sức tích cực, tình trạng bệnh nhi dần khá lên. Nhưng khi chuẩn bị phẫu thuật, các BS bất ngờ phát hiện cháu bé còn bị một loại bất thường điện tim kiểu Wolff-Parkinson-White. Sự kết hợp hai loại bệnh phức tạp và nguy hiểm này khiến các BS vô cùng lo lắng, vì tìm kiếm y văn trên thế giới không có bằng chứng và trường hợp nào tương tự như vậy để tham khảo cách giải quyết.

Theo BS. Nguyễn Thanh Hải, Trưởng đơn vị Rối loạn nhịp tim, vì không thể giải quyết triệt để cùng một lúc trong một cuộc mổ, nên sau khi hội chẩn, các BS quyết định thăm dò điện sinh lý để đánh giá mức độ nguy cơ rối loạn nhịp do đường dẫn truyền bất thường có thể gây ra.

Tại phòng can thiệp rối loạn nhịp, ngay sau khi gây mê và bắt đầu thủ thuật, một cơn tim nhanh nguy kịch đột ngột xuất hiện, em bé tím tái, mạch không bắt được, huyết áp gần như không có. Mặc dù đã được kích thích cơ tim bằng xung điện tần số cao để cắt cơn tim nhanh, nhưng các cơn tim nhanh khác lại nối tiếp nhau xuất hiện thách thức nhóm can thiệp.

Sau khi phân tích tất cả các đặc điểm điện tim và hình thái bất thường về cấu trúc quả tim, BS quyết định triệt đốt và phải thực hiện nhanh, gọn, hạn chế kích thích cơ học gây cơn tim nhanh, hạn chế xâm nhập gây sang chấn. Và chỉ 15 phút can thiệp, cả ê kíp thực hiện vỡ òa niềm vui vì mục tiêu đã đạt được.  

Sau khi can thiệp lần hai, sức khỏe của bệnh nhi hồi phục nhanh chóng. Sau đó 3 ngày, ê kíp phẫu thuật của TS.BS. Nguyễn Lý Thịnh Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch đã nhẹ nhàng hồi sinh nốt phần khiếm khuyết còn lại của trái tim bệnh nhi.

Chỉ 8 ngày sau mổ và 18 ngày nằm viện, cháu bé đã được xuất viện.