(Chinhphu.vn) - Đây là ý kiến chỉ đạo của Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình tại Hội nghị trực tuyến toàn quốc sơ kết 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2019 của ngành thanh tra.
Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình phát biểu tại Hội nghị - Ảnh: VGP/Lê Sơn
Phát hiện hơn 50.000 tỷ, kiến nghị xử lý 692 tập thể và nhiều cá nhân

Theo ông Trần Ngọc Liêm, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ: Trong 6 tháng đầu năm, toàn ngành đã triển khai 3.553 cuộc thanh tra hành chính và 84.604 cuộc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành. Qua thanh tra, phát hiện vi phạm 50.339 tỷ đồng, 1.004 ha đất; kiến nghị thu hồi về ngân sách Nhà nước 34.500 tỷ đồng và 142 ha đất (đã thu hồi 4.037 tỷ đồng, 2 ha đất); xuất toán, loại khỏi giá trị quyết toán do chưa thực hiện đúng quy định và đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét xử lý 15.839 tỷ đồng, 862 ha đất; kiến nghị xử lý kỷ luật hành chính đối với 692 tập thể và nhiều cá nhân; ban hành 54.144 quyết định xử phạt vi phạm hành chính của tổ chức, cá nhân với số tiền 1.587 tỷ đồng; chuyển cơ quan điều tra tiếp tục xem xét, xử lý 44 vụ, 73 đối tượng; chấn chỉnh quản lý, hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật trên nhiều lĩnh vực.

Cụ thể, Thanh tra Chính phủ thực hiện 41 cuộc thanh tra, đã ban hành kết luận 6 cuộc. Qua các kết luận thanh tra, đã phát hiện vi phạm về kinh tế 14.601 tỷ đồng, trong đó đã kiến nghị thu hồi về ngân sách Nhà nước 10.166 tỷ đồng; xuất toán, loại khỏi giá trị quyết toán và đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét xử lý 4.435 tỷ đồng; kiến nghị xử lý hành chính nhiều tổ chức, cá nhân; chuyển cơ quan điều tra xử lý 10 vụ; kiến nghị Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương sửa đổi, bổ sung nhiều quy định, chính sách liên quan đến nội dung thanh tra.

Vẫn theo ông Phó Tổng thanh tra Chính phủ Trần Ngọc Liêm, thanh tra các bộ, ngành và địa phương đã tiến hành 3.512 cuộc thanh tra hành chính, tổng hợp kết quả từ 1.863 cuộc thanh tra, đã kết luận, phát hiện vi phạm về kinh tế 639 tỷ đồng, 1.004 ha đất, kiến nghị thu hồi 455 tỷ đồng và 142 ha đất, kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý số tiền 184 tỷ đồng, 862 ha đất; kiến nghị xử lý hành chính 686 tập thể và 204 cá nhân; chuyển cơ quan điều tra xem xét 34 vụ, 73 đối tượng. Một số địa phương tổ chức thanh tra hành chính đạt kết quả cao như:  Hà Nội, Phú Yên, Thanh Hóa, Bình Dương và TPHCM.

Nhiều cuộc thanh tra phức tạp được dư luận quan tâm

Phát biểu chỉ đạo Hội nghị, thay mặt Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình hoan nghênh và đánh giá cao kết quả đạt đựợc của toàn ngành thanh tra, sự tham gia quyết liệt, có hiệu quả của cả hệ thống chính trị trong công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng. Việc phát hiện, xử lý các vụ án, vụ việc tham nhũng có nhiều tiến bộ, một số vụ án trọng điểm được quan tâm xử lý, tạo được niềm tin cho nhân dân.

Ngành thanh tra đã tập trung ban hành, công khai kết luận thanh tra, trong đó có những cuộc thanh tra phức tạp, được dư luận xã hội đặc biệt quan tâm như: Thanh tra về công tác quản lý nhà nước và thực hiện pháp luật trong quy hoạch, quản lý xây dựng, đất đai tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm; thanh tra toàn diện Dự án cải tạo và mở rộng sản xuất giai đoạn 2 - Công ty gang thép Thái Nguyên; thanh tra việc chuyển đổi nhà, đất công có vị trí đắc địa sang mục đích khác trên địa bàn TP. Đà Nẵng; thanh tra việc chấp hành quy định pháp luật đối với một số dự án dầu tư, xây dựng có liên quan đến Công ty cổ phẩn phát triển đầu tư Thái Sơn Q.P; thanh tra việc quản lý, sử dụng đối với 2.200 tỷ đồng của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam trả nợ cho Tập đoàn Công nghiệp tàu thủy Việt Nam và số tiền 4.190 tỷ đồng Chính phủ tạm ứng cho Tập đoàn Công nghiệp tàu thủy Việt Nam tái cơ cấu... Kết quả công tác thanh tra đã góp phần tích cực trong công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, xây dựng chỉnh đốn Đảng. Ngoài ra cũng đang chuẩn bị công bố một số kết luận thanh tra.

Ảnh: VGP/Lê Sơn

Một số cán bộ thanh tra không chấp hành nghiêm quy chế

Bên cạnh những kết quả đạt được, Phó Thủ tướng Thường trực cũng thẳng thắn chỉ rõ những hạn chế, tồn tại cần phải lưu ý khắc phục trong thời gian tới.

Việc triển khai kế hoạch thanh tra, việc kết luận thanh tra còn chậm; số vụ việc chuyển cơ quan điều tra còn ít, xử lý sau thanh tra còn hạn chế như tỷ lệ thu hồi tài sản nhất là vi phạm về đất đai còn thấp. Cần cố gắng thu hồi tài sản, đất đai bị chiếm đoạt đang nằm trong các vụ việc, vụ án.

Việc thực hiện một số biện pháp phòng ngừa tham nhũng hiệu quả chưa cao, kết quả phát hiện tham nhũng qua công tác thanh tra còn hạn chế. Số vụ việc chuyển cơ quan điều tra xử lý có tăng so với cùng kỳ năm trước nhưng so với số vụ việc tham nhũng phát hiện còn ít với số sai phạm kinh tế phát hiện qua thanh tra, kiểm toán.

Công tác quản lý Nhà nước về thanh tra, khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng còn hạn chế; trình độ, năng lực, kỹ năng của cán bộ thanh tra ở một số nơi còn yếu. Một số công chức, viên chức thanh tra không chấp hành nghiêm nội quy, quy chế của ngành thanh tra và Thanh tra Chinh phủ vi phạm các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, ảnh hưởng đến uy tín của ngành.

Có kết luận thanh tra rồi mà 3-5 tháng không “động đậy” gì

“Đặc biệt, có hiện tượng sau khi có kết luận thanh tra, có ý kiến của Thủ tướng Chính phủ rồi nhưng quá trình xử lý về kinh tế, hành chính, thu hồi tài sản… thì phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương còn chậm. Có những trường hợp kéo dài đến 3-5 tháng sau không “động đậy” gì, có trường hợp kéo dài cả năm cũng chưa giải quyết, dân bức xúc vì quyền lợi không được bảo đảm nên người dân lại đi khiếu kiện. Việc này phải chấp hành nghiêm các kiến nghị, kết luận của thanh tra, nhất là đối với người đứng đầu, đặc biệt thực hiện nghiêm quy định về nêu gương, trong việc thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, giám sát việc thực hiện kết luận thanh tra, không để cơ quan thanh tra kết luận xong rồi mà không chấp hành, bỏ quên, cho qua”, Phó Thủ tướng Thường trực nêu rõ.

Bên cạnh đó, Phó Thủ tướng Thường trực cho rằng, Thanh tra Chính phủ và Kiểm toán Nhà nước phải bàn bạc, thống nhất rõ đơn vị nào Thanh tra làm, đơn vị nào Kiểm toán làm, tránh chồng chéo, không gây khó khăn cho hoạt động của doanh nghiệp và cơ quan, tổ chức. Tuy nhiên, đối với những trường hợp có dấu hiệu vi phạm vẫn tiến hành thanh tra đột xuất.

Tiếp tục thực hiện nghiêm túc, có hiệu quá công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo, trọng tâm là góp phần ổn định tình hình an ninh trật tự, trật tự an toàn xã hội, phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế, xã hội; các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước và tới đây là Đại hội Đảng các cấp tiến tới Đại hội Đảng toàn quốc lân thứ XIII, bầu cử Đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026. Làm tốt công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại tố cáo, không để tình trạng đông người khiếu kiện.

Nâng cao chất lượng tiếp công dân, tăng cường đối thoại, hướng dẫn, giải thích pháp luật để nâng cao nhận thức của công dân, phấn đấu giảm tỷ lệ công dân khiếu nại sai, tố cáo sai. Tập trung giải quyết kịp thời, đúng pháp luật, thấu tình, đạt lý, nhất là các vụ việc đông người, phức tạp; không để công dân bức xúc phát sinh điểm nóng.

Việc giải quyết các vụ việc khiếu nại tố cáo phải từ cơ sở, giải quyết phải đúng, phải trúng. Người đứng đầu phải sát sao, gặp dân, đối thoại, giải thích, thực hiện chính sách hỗ trợ cho người dân, nhất là trong việc đền bù, tái định cư… để người dân có cuộc sống tốt hơn thì tình hình tốt. Nếu nơi nào, người đứng đầu không nghiêm túc, có lợi ích nhóm, tham nhũng, chia chác trong các dự án thì tình hình khiếu nại tố cáo nơi đó sẽ phức tạp…

Theo Phó Thủ tướng Thường trực, bên cạnh tiếp công dân, đối thoại, vấn đề cơ bản vẫn là khi tiến hành các dự án lớn, thu hồi nhiều đất đai của dân phải bảo đảm công khai, minh bạch, đúng pháp luật. Đối với đất công, đất sạch phải được đấu giá rộng rãi với sự giám sát của đoàn thể, Mặt trận, các tổ chức chính trị xã hội, báo chí thì sẽ không có điểm nóng xảy ra. Còn nếu úp úp mở mở, chia chác với nhau thế nào cũng bị phát hiện, xử lý, trừng trị. Người đứng đầu phải nêu gương, trong sạch, sống có tâm với đất nước, với nhân dân.

Thực hiện đồng bộ các giải pháp phòng ngừa tham nhũng theo hướng đi vào thực chất, phát hiện và xử lý kịp thời, nghiêm minh theo pháp luật đối với các hành vi tham nhũng. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về phòng, chống tham nhũng, nhất là Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Tập trung thanh tra các lĩnh vực nhạy cảm, có nhiều dư luận về tham nhũng, đẩy nhanh tiến độ thanh tra, kết luận thanh tra các vụ việc thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về Phòng chống tham nhũng theo dõi, chỉ đạo.

Cán bộ thanh tra có bản lĩnh, dũng cảm để bảo vệ pháp luật

Hiện nay, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các địa phương triển khai trong cả hệ thống chính trị việc xác định đúng địa chỉ, khu vực nhạy cảm dễ dẫn đến tham nhũng vặt để có giải pháp phòng chống có hiệu quả. Đồng thời, ứng dụng nhiều giải pháp, trong đó có camera, thanh tra nhân dân, đo chỉ số hài lòng của người dân đánh giá công chức, viên chức khi giải quyết các công việc liên quan đến người dân và doanh nghiệp. Nâng cao chất lượng thực thi công vụ của đội ngũ công chức, viên chức trên tinh thần “kỷ cương, trách nhiệm, cần kiệm, liêm chính, chí công, vô tư”. Cán bộ thanh tra có bản lĩnh và dũng cảm để bảo vệ pháp luật, bảo vệ chân lý, không né tránh, không ngại va chạm, kết luận thanh tra phải bảo đảm chính xác, khách quan, đúng sự thật và bản chất vụ việc, đúng pháp luật, không để kéo dài kết luận thanh tra để đối tượng bị thanh tra có thời gian đối phó, hợp thức hóa, che đậy sự thật.

Tiếp tục thực hiện quyết tâm chính trị lớn của Đảng và Nhà nước về việc ngăn chặn, đẩy lùi tham nhũng, kiên quyết xử lý nghiêm minh các hành vi tham nhũng, tiêu cực, lợi ích nhóm, không để bị áp lực tác động để làm cho kết luận thanh tra không đúng bản chất, không đúng sự thật.

Cần đặc biệt coi trọng việc nâng cao trình độ chuyên môn, đồng thời có giải pháp nhằm tăng cường trách nhiệm của công chức, viên chức trong hoạt động thực thi công vụ, thực hiện nhiệm vụ thanh tra, tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng. Bảo đảm việc chấp hành nghiêm Quy tắc ứng xử của cán bộ thanh tra, nhất là trách nhiệm nêu gương trong tu dưỡng, rèn luyện đạo đức, lối sống; có biện pháp chấn chỉnh, không để xảy ra các trường hợp vi phạm pháp luật ảnh hưởng xấu đến uy tín của ngành thanh tra.

Tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, đưa ứng dụng công nghệ thông tin vào chỉ đạo, điều hành hoạt động của ngành theo đúng yêu cầu xây dựng Chính phủ điện tử hiện nay.

Chủ động tham mưu cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và thủ trưởng các cơ quan quản lý nhà nước trong chỉ đạo, điều hành, triển khai công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng và xây dựng ngành thanh tra. Tăng cường phối hợp trong ngành với các ngành, các cấp, coi đây là biện pháp quan trọng để tạo được sự đồng thuận trong xã hội.

Lê Sơn